Porada edukacyjna w opiece koordynowanej: kto ją prowadzi i jak ją rozliczyć z NFZ?
Porada edukacyjna w opiece koordynowanej: prowadzi ją pielęgniarka albo lekarz POZ po poradzie kompleksowej. NFZ wycenia ją na 55,57 zł, limit to 9 porad i konsultacji dietetycznych na pacjenta w roku.
W skrócie
- Co to jest: wizyta edukacyjna z pomiarami dla pacjenta w opiece koordynowanej: cukrzyca, choroby serca, astma i POChP, choroby tarczycy.
- Kto ją prowadzi: pielęgniarka POZ albo lekarz POZ. Dietetyk prowadzi osobne świadczenie – konsultację dietetyczną.
- Kiedy: po poradzie kompleksowej, na której lekarz zapisał porady edukacyjne w IPOM.
- Ile: 55,57 zł za poradę, z budżetu opieki koordynowanej przychodni.
- Limit: 9 porad edukacyjnych i konsultacji dietetycznych łącznie na pacjenta w roku kalendarzowym.
- Źródło:
- rozporządzenie MZ w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu POZ, t.j. Dz.U. 2023 poz. 1427, zał. nr 6
- zarządzenie Prezesa NFZ nr 22/2025/DSOZ, tekst ujednolicony po zarządzeniu nr 103/2026/DSOZ: § 16 ust. 8, § 18a ust. 4, zał. nr 1 lp. 7.22, zał. nr 21 lp. 1.68
- wytyczne konsultantów krajowych do porad edukacyjnych, serwis NFZ koordynowana.nfz.gov.pl
Porada edukacyjna w opiece koordynowanej to wizyta, na której pielęgniarka POZ albo lekarz POZ uczy pacjenta z chorobą przewlekłą samokontroli i sprawdza jego stan zdrowia według zaleceń z IPOM. NFZ wycenia ją na 55,57 zł i finansuje jednemu pacjentowi najwyżej 9 porad edukacyjnych i konsultacji dietetycznych łącznie w roku. Zasady podaje zarządzenie Prezesa NFZ nr 22/2025/DSOZ w brzmieniu po zarządzeniu nr 103/2026/DSOZ. W tym tekście wyjaśniamy, kto może prowadzić porady edukacyjne, jak powinny wyglądać według wytycznych NFZ i czego pilnować, żeby NFZ je rozliczył.
Czym jest porada edukacyjna w opiece koordynowanej?
To jedno z pięciu świadczeń, które przychodnia zapewnia pacjentowi w opiece koordynowanej. Rozporządzenie o świadczeniach gwarantowanych z zakresu POZ wymienia porady edukacyjne w każdej z czterech ścieżek: kardiologicznej, diabetologicznej, pulmonologicznej i endokrynologicznej (zał. nr 6).
NFZ w swoich wytycznych nazywa ją „poradą edukacyjną POZ z elementami monitorowania stanu pacjenta”. Wizyta ma dwie części: pacjent uczy się mierzyć ciśnienie albo cukier i rozpoznawać objawy alarmowe, a pielęgniarka w tym czasie mierzy, waży i zapisuje wyniki.
Najłatwiej ją pomylić z dwoma sąsiednimi świadczeniami:
| Porada kompleksowa | Porada edukacyjna | Konsultacja dietetyczna | |
|---|---|---|---|
| Kto | lekarz POZ | pielęgniarka POZ albo lekarz POZ | dietetyk |
| Co | wywiad, badanie, wyniki, IPOM | nauka samokontroli i pomiary | zalecenia żywieniowe |
| Ile na pacjenta w roku | 1 | 9 łącznie z konsultacjami dietetycznymi | 9 łącznie z poradami edukacyjnymi |
| Wycena NFZ | 227,48 zł | 55,57 zł | 66,79 zł |
| Kod produktu | 5.01.00.0000197 | 5.01.00.0000195 | 5.01.00.0000196 |
Źródło: rozporządzenie MZ w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu POZ, zał. nr 6 ust. 2–3; zarządzenie Prezesa NFZ nr 22/2025/DSOZ, tekst ujednolicony po zarządzeniu nr 103/2026/DSOZ: § 16 ust. 6 i 8, zał. nr 1 lp. 7.22–7.24, zał. nr 21 lp. 1.68–1.70; stan na 20.11.2026.
Kto może udzielić porady edukacyjnej?
Pielęgniarka POZ albo lekarz POZ. Rozporządzenie mówi o „poradach edukacyjnych udzielanych przez pielęgniarkę podstawowej opieki zdrowotnej lub lekarza podstawowej opieki zdrowotnej” (zał. nr 6, ścieżka kardiologiczna; w cukrzycy: „przez pielęgniarki lub lekarzy”).
W praktyce oznacza to, że lekarz zaleca porady w IPOM, a prowadzić je może pielęgniarka POZ z Twojej przychodni. Warunek jest jeden: osoba, która udziela porady, musi być wpisana do umowy z NFZ w miejscu, w którym przyjmuje pacjenta, i to w dniu porady.
Porady edukacyjnej nie prowadzi dietetyk ani koordynator opieki. Dietetyk ma własne świadczenie, konsultację dietetyczną. Koordynator umawia terminy z IPOM i pilnuje, żeby plan się wykonał.
Ile porad edukacyjnych NFZ sfinansuje jednemu pacjentowi?
Najwyżej 9 porad edukacyjnych i konsultacji dietetycznych łącznie w roku kalendarzowym. Zarządzenie NFZ nr 22/2025/DSOZ zapisuje to wprost: „nie więcej niż 9 (dziewięć) konsultacji dietetycznych lub porad edukacyjnych łącznie” (§ 16 ust. 8).
Co ważne: w sieci wciąż krąży limit „6 porad edukacyjnych i 3 konsultacje dietetyczne”. Tak NFZ opisywał zasady w 2023 r., w materiale o sprawozdawaniu opieki koordynowanej. Obecne zarządzenie liczy obie porady razem i nie dzieli limitu na części. Przychodnia, która w systemie gabinetowym ustawiła blokadę po szóstej poradzie edukacyjnej, może więc nie rozliczać porad, które NFZ dziś finansuje.
Przykład: pacjent z cukrzycą ma w roku 6 porad edukacyjnych i 3 konsultacje dietetyczne. NFZ rozliczy za nie 533,79 zł (6 × 55,57 zł + 3 × 66,79 zł). Pacjent, któremu lekarz zalecił w IPOM 7 porad edukacyjnych i 2 konsultacje, mieści się w tym samym limicie 9 – przychodnia rozliczy 522,57 zł.
Wszystkie porady idą z budżetu powierzonego opieki koordynowanej, czyli rocznego limitu przychodni w umowie z NFZ. Jak NFZ ustala ten budżet i ile wycenia pozostałe świadczenia, opisujemy w tekście Opieka koordynowana w POZ – wycena NFZ.
Jak wygląda porada edukacyjna według wytycznych NFZ?
Pierwsza porada trwa 30–40 minut, kolejne po 15–20 minut. Takie czasy podają wytyczne konsultantów krajowych w dziedzinie medycyny rodzinnej i pielęgniarstwa rodzinnego, które NFZ publikuje w serwisie koordynowana.nfz.gov.pl. Wytyczne rozpisują 6 spotkań w roku: pierwsze na ocenę potrzeb i naukę pomiarów, kolejne według planu edukacji.
Zarządzenie NFZ nie określa czasu trwania porady ani jej programu. Wytyczne to zalecenia, ale dobrze pokazują, co pielęgniarka ma zapisać w dokumentacji: część edukacyjną i ocenę stanu zdrowia z pomiarami.
| Ścieżka | Czego pacjent uczy się na pierwszej poradzie | Co mierzy pielęgniarka |
|---|---|---|
| cukrzyca | obsługa glukometru, dzienniczek pomiarów, później hipoglikemia i pielęgnacja stóp | glikemia, ciśnienie, tętno, masa ciała i BMI, stan skóry stóp |
| kardiologia | obsługa ciśnieniomierza, prawidłowy pomiar, dzienniczek pomiarów | ciśnienie i tętno z oceną miarowości, masa ciała |
| pulmonologia (astma, POChP) | obsługa inhalatora i prawidłowa inhalacja leku | saturacja, duszność, tolerancja wysiłku, ciśnienie |
| endokrynologia (tarczyca) | zasady samokontroli, objawy alarmowe | ocena samopoczucia, ciśnienie, masa ciała |
Źródło: NFZ, koordynowana.nfz.gov.pl, „Instrukcje i wytyczne”: Porady edukacyjne w cukrzycy, Porada edukacyjna – kardiologia, Porada edukacyjna – pulmonologia, Porada edukacyjna – endokrynologia.
Jak rozliczyć poradę edukacyjną z NFZ?
Jako osobny produkt 5.01.00.0000195 „porada edukacyjna” (zał. nr 21 do zarządzenia, lp. 1.68). NFZ rozliczy ją tylko wtedy, gdy spełnia wszystkie warunki poniżej.
- Pacjent miał wcześniej poradę kompleksową, a lekarz zapisał porady edukacyjne w jego IPOM. Bez porady kompleksowej porada edukacyjna nie wejdzie do rozliczenia.
- Choroba pacjenta należy do ścieżki, którą masz w umowie z NFZ. Przy samej ścieżce kardiologicznej nie rozliczysz porady dla pacjenta, który ma wyłącznie astmę.
- Poradę udzieliła pielęgniarka POZ albo lekarz POZ wpisani do umowy w miejscu, w którym przyjęli pacjenta.
- To najwyżej dziewiąta porada edukacyjna albo konsultacja dietetyczna tego pacjenta w roku kalendarzowym.
- Przychodnia mieści się w budżecie powierzonym opieki koordynowanej.
Porady edukacyjnej nie trzeba odkładać na inny dzień. NFZ wyjaśnia w materiale o sprawozdawaniu opieki koordynowanej, że można ją rozliczyć tego samego dnia co poradę kompleksową albo zwykłą poradę lekarza POZ. Lekarz, który na poradzie kompleksowej sam przeprowadził edukację, może ją rozliczyć zgodnie ze stanem faktycznym. Na samej poradzie edukacyjnej nie rozliczysz natomiast badań diagnostycznych.
Osobna zasada dotyczy programu „Moje zdrowie”. Gdy pacjent tego samego dnia ma poradę edukacyjną w opiece koordynowanej i poradę edukacyjną z bilansu zdrowia osoby dorosłej, NFZ nie rozliczy tej drugiej (§ 18a ust. 4). To samo dotyczy konsultacji dietetycznej z opieki koordynowanej w tym samym dniu.
Kogo porada edukacyjna nie dotyczy?
Pacjentów, którzy nie są objęci opieką koordynowaną. Porada edukacyjna z produktu 5.01.00.0000195 przysługuje tylko pacjentowi z potwierdzoną chorobą przewlekłą z wykazu ICD-10 (zał. nr 20 do zarządzenia) i po poradzie kompleksowej.
Tego produktu nie używasz też do innych wizyt edukacyjnych w POZ. Porada edukacyjna z bilansu „Moje zdrowie” ma własny kod i własną cenę (zał. nr 1 lp. 8.3). Edukację przedporodową położnej POZ i edukacyjne wizyty laktacyjne NFZ rozlicza jeszcze inaczej, w świadczeniach położnej.
Co sprawdzić w przychodni przed rozliczeniem porad edukacyjnych?
Zanim zamkniesz rozliczenie miesiąca, sprawdź u siebie:
- Przejrzyj IPOM-y pacjentów w opiece koordynowanej. Każda porada edukacyjna powinna mieć zalecenie lekarza zapisane po poradzie kompleksowej.
- Sprawdź w umowie z NFZ, czy pielęgniarki, które prowadzą porady, są wpisane do harmonogramu w miejscu, w którym przyjmują pacjentów.
- Zmień w systemie gabinetowym limit z „6 + 3” na 9 porad edukacyjnych i konsultacji dietetycznych łącznie na pacjenta w roku.
- Nie umawiaj tego samego dnia porady edukacyjnej z opieki koordynowanej i porady edukacyjnej z bilansu „Moje zdrowie”.
- Zaplanuj grafik pielęgniarki pod wytyczne: 30–40 minut na pierwszą poradę i 15–20 minut na kolejne.
- Co miesiąc porównaj wartość rozliczonych porad z budżetem opieki koordynowanej. NFZ rozlicza te świadczenia tylko do wysokości budżetu z umowy (§ 15 ust. 4).
Podsumowanie
Poradę edukacyjną może prowadzić pielęgniarka, jednak o tym, czy NFZ ją rozliczy, decyduje wcześniejsza porada kompleksowa lekarza i zalecenie w IPOM. Najłatwiej przeoczyć zmianę limitu – dziś to 9 porad edukacyjnych i dietetycznych łącznie, a nie 6 i 3. Dlatego przed końcem roku sprawdź ustawienia systemu gabinetowego i IPOM-y pacjentów, u których porady już się odbyły.
Prowadzisz porady edukacyjne w opiece koordynowanej i nie wiesz, czy NFZ rozlicza wszystkie? Umów bezpłatną konsultację – sprawdzimy, ilu pacjentów ma poradę kompleksową z zaleceniem w IPOM i ile porad edukacyjnych oraz dietetycznych przychodnia rozliczyła na pacjenta, zanim zamkniesz rozliczenie grudnia.
Wdrożenie opieki koordynowanej prowadzimy jako osobną usługę, a w stałej obsłudze rozliczeń z NFZ co miesiąc pilnujemy wykorzystania budżetu opieki koordynowanej. Pozostałe zasady rozliczeń POZ zebraliśmy w przewodniku po rozliczeniach z NFZ.

Kontakt
Umów bezpłatną konsultację
Zostaw kontakt – oddzwonimy, żeby ustalić szczegóły.
Najczęstsze pytania
Pielęgniarka POZ albo lekarz POZ. Tak stanowi załącznik nr 6 do rozporządzenia MZ w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu POZ. Lekarz zaleca porady w IPOM na poradzie kompleksowej, a prowadzić je może pielęgniarka. Dietetyk prowadzi osobne świadczenie – konsultację dietetyczną.
Najwyżej 9 porad edukacyjnych i konsultacji dietetycznych łącznie na pacjenta w roku kalendarzowym (§ 16 ust. 8 zarządzenia Prezesa NFZ nr 22/2025/DSOZ). Zarządzenie nie dzieli limitu na części, więc o proporcji decydują zalecenia w IPOM. Wcześniejszy podział „6 porad edukacyjnych i 3 konsultacje” pochodzi z materiałów NFZ z 2023 r.
55,57 zł za jedną poradę. Kwotę podaje załącznik nr 1 do zarządzenia Prezesa NFZ nr 22/2025/DSOZ, lp. 7.22, w brzmieniu po zarządzeniu nr 103/2026/DSOZ. Porady idą z budżetu powierzonego opieki koordynowanej, więc NFZ rozlicza je do kwoty tego budżetu w umowie przychodni.
Tak. NFZ wyjaśnia w materiale o sprawozdawaniu opieki koordynowanej, że porada edukacyjna może być rozliczona tego samego dnia co porada kompleksowa albo zwykła porada lekarza POZ. Musi jednak nastąpić po poradzie kompleksowej, na której lekarz ją zalecił. Wykluczenie dotyczy innej pary: porady edukacyjnej z bilansu „Moje zdrowie” w tym samym dniu.
Nie w zarządzeniu NFZ. Czas podają wytyczne konsultantów krajowych opublikowane przez NFZ: 30–40 minut na pierwszą poradę i 15–20 minut na każdą kolejną. Wytyczne rozpisują też program 6 spotkań osobno dla cukrzycy, kardiologii, pulmonologii i endokrynologii.




